Giác hơi, nắn cổ có hại không? Khi nào gây tai biến
Đội ngũ Phòng Khám Đồng Xuân ·
Giác hơi, bấm huyệt, nắn cổ có hại không? Chuyện thật, những trường hợp không được làm theo Bộ Y tế và dấu hiệu cơ sở thiếu an toàn.
Một lần giác hơi ở cổ. Một mạch máu bị rách. Nửa người không cử động được. Đây là ca bệnh có thật, được đưa vào Bệnh viện Quân y 175.
Tóm tắt nhanh
- Giác hơi, bấm huyệt, nắn cổ là kỹ thuật có quy trình của Bộ Y tế. Làm đúng người, đúng bệnh thì an toàn. Làm sai người, sai cách thì có thể bỏng, gãy xương, thậm chí đột quỵ.
- Nắn cột sống cổ chỉ bác sĩ, y sĩ có giấy phép hành nghề mới được làm, và phải khám trước.
- Trước khi làm, hãy hỏi: có ai khám mình chưa, người làm là ai, cơ sở có giấy phép không.
Chuyện thật: giác hơi ở nhà, vào viện vì đột quỵ
Một người bệnh nhờ người giác hơi ngay tại nhà, có giác ở vùng cổ. Sau đó người này được đưa vào Bệnh viện Quân y 175 trong tình trạng lơ mơ, không nói được, liệt nửa người bên phải. Trên cổ vẫn còn vết giác.
Các bác sĩ xác định người bệnh bị rách thành động mạch cảnh (mạch máu lớn ở cổ dẫn máu lên não), gây đột quỵ. Nguyên nhân trực tiếp là lần giác hơi tại nhà.
Chủ tịch Hội Đông y Việt Nam cảnh báo thêm:
- Châm sâu gần phổi có thể làm thủng phổi.
- Xoa bóp quá mạnh, nắn cổ sai cách có thể gây chấn thương, thậm chí liệt.
- Chích lể mà dụng cụ không vô khuẩn dễ gây nhiễm trùng.
Những kỹ thuật này không có lỗi. Lỗi nằm ở chỗ ai làm, làm cho ai, làm ở đâu.
Khi nào phải đến bệnh viện ngay?
Sau khi giác hơi, bấm huyệt hay nắn cổ, nếu thấy một trong các dấu hiệu sau thì đến bệnh viện gần nhất ngay, đừng chờ:
- Nói khó, méo miệng, yếu hoặc tê một bên tay chân.
- Lơ mơ, khó tỉnh táo.
- Đau tăng rất nhiều, không cử động được vùng vừa làm.
Những trường hợp nhẹ hơn như bỏng, rộp da sau giác, đau nhiều hơn sau bấm huyệt thì nên đi khám để được xử trí đúng.
Giác hơi có hại không?
Theo hướng dẫn quy trình kỹ thuật Y học cổ truyền Bộ Y tế ban hành đầu năm 2026:
Không giác hơi khi:
- Da chỗ giác đang trầy xước, chấn thương, nhiễm trùng, có vết thương hở.
- Trẻ em dưới 12 tuổi.
Cần cẩn thận với: người đang cần cấp cứu, người say rượu, người bị giảm cảm giác nóng lạnh (dễ bỏng mà không biết).
Tai biến có thể gặp: choáng, bỏng. Thấy căng, đau, nóng rát không chịu được thì phải tháo giác ngay. Sau giác nên giữ ấm, không tắm trong 2 giờ.
Vết tím sau giác thì khác, thường không đáng lo. Xem thêm: Giác hơi có tác dụng gì? Vết tím bao lâu hết
Bấm huyệt có hại gì không?
Bấm huyệt nhẹ nhàng hơn, nhưng vẫn có những trường hợp không được làm hoặc phải rất cẩn thận:
- Không làm: người có bệnh dễ chảy máu, vùng đang chảy máu hay bầm dưới da; người bị lao xương, lao cột sống.
- Rất cẩn thận: loãng xương nặng, người có nguy cơ gãy xương; phụ nữ có thai; người sốt cao; người suy tim, suy gan, suy thận nặng; người quá no hoặc quá đói.
Quy trình của Bộ Y tế yêu cầu người bệnh được khám và làm hồ sơ bệnh án trước khi bấm huyệt. Nếu đang làm mà thấy hoa mắt, vã mồ hôi hoặc đau tăng thì người làm phải giảm lực hoặc dừng lại.
Bẻ cổ, nắn cột sống cổ có nguy hiểm không?
Đây là kỹ thuật cần cẩn thận nhất. Theo hướng dẫn của Bộ Y tế:
Không được kéo nắn cột sống cổ khi:
- Có u, lao, viêm tấy, áp xe vùng cổ.
- Từng chấn thương cổ có gãy xương, biến dạng.
- Có bệnh tủy sống, ống sống; viêm cột sống dính khớp.
- Loãng xương nặng, cơ thể suy kiệt.
- Đang lên cơn tăng huyết áp, có bệnh tim nặng.
- Thoát vị đĩa đệm cổ đã được chỉ định mổ.
- Thoái hóa cột sống cổ có gai xương nối nhau ("cầu xương").
Ai được làm: chỉ bác sĩ, y sĩ có giấy phép hành nghề, hoặc điều dưỡng trình độ đại học đã được đào tạo thêm. Người không có chuyên môn y "bẻ cổ" cho khách là không đúng quy định.
Nhiều trường hợp trong danh sách trên (cao huyết áp, loãng xương, thoát vị) người bệnh không tự biết. Vì vậy phải khám trước khi nắn, không thể "vào là bẻ".
6 dấu hiệu cơ sở thiếu an toàn
- Không ai khám, không hỏi bệnh, không hỏi bạn đang uống thuốc gì (thuốc chống đông, thuốc huyết áp...).
- Người nắn cổ không phải bác sĩ hay y sĩ, hoặc không nói rõ mình là ai.
- Giác cả cho trẻ nhỏ, giác lên chỗ da đang trầy xước.
- Quảng cáo "bẻ một lần là hết", "chữa bách bệnh", hứa khỏi thoát vị, đột quỵ, tự kỷ.
- Không xuất trình được giấy phép khi bạn hỏi.
- Làm tại nhà, tại tiệm không có dụng cụ vô khuẩn, không có hộp thuốc cấp cứu như quy trình yêu cầu.
Kiểm tra giấy phép thế nào?
- Hỏi thẳng: cơ sở có giấy phép hoạt động khám bệnh, chữa bệnh không; người làm cho mình có giấy phép hành nghề không. Cơ sở đàng hoàng sẽ không ngại trả lời.
- Tra trên mạng: Sở Y tế TP.HCM có cổng tra cứu công khai tại tracuu.medinet.org.vn. Bạn nhập tên cơ sở hoặc số giấy phép để xem cơ sở có giấy phép hay không, địa chỉ ở đâu và còn hoạt động không. Cổng cũng tra được giấy phép hành nghề của từng người.
- Hỏi người làm là ai: bác sĩ, y sĩ hay kỹ thuật viên. Với nắn cổ, người làm phải là bác sĩ hoặc y sĩ.
Giác hơi, bấm huyệt tại Phòng Khám Đồng Xuân
Ở Phòng Khám Đồng Xuân, bác sĩ khám trước: hỏi bệnh, hỏi thuốc đang dùng, xem có trường hợp nào không được làm, rồi mới chỉ định giác hơi, xoa bóp bấm huyệt hay châm cứu. Nếu kỹ thuật đó không hợp với bạn, bác sĩ sẽ nói thẳng và tư vấn hướng khác.
Bạn đang đau mỏi và phân vân không biết có nên giác hơi, bấm huyệt hay không? Cứ liên hệ để bác sĩ khám trước.
📍 4/6F1 đường số 160, phường Tăng Nhơn Phú, TP.HCM (khu Quận 9 cũ, Thủ Đức)
🕔 Thứ 2–Thứ 6: 17:00–21:00 · Thứ 7: 13:00–21:00 · Chủ nhật: 08:00–21:00
📞 0869 497 081 (gọi hoặc Zalo) · Đến trực tiếp hoặc đặt lịch trước đều được.
Câu hỏi thường gặp
Giác hơi bị rộp da có sao không?
Rộp da là dấu hiệu bỏng do giác. Nên đi khám để được xử trí như bỏng.
Có nên nhờ người quen bẻ cổ cho đỡ mỏi?
Không nên. Theo Bộ Y tế, nắn cột sống cổ chỉ bác sĩ, y sĩ có giấy phép được làm, sau khi đã khám và loại trừ các trường hợp không được nắn.
Đang uống thuốc huyết áp, chống đông có giác hơi, bấm huyệt được không?
Phải báo trước cho bác sĩ. Có trường hợp không được làm, có trường hợp chỉ cần làm nhẹ hơn.
Nguồn tham khảo
- Bộ Y tế. Hướng dẫn quy trình kỹ thuật chuyên ngành y học cổ truyền, ban hành kèm Quyết định số 486/QĐ-BYT ngày 13/02/2026 — mục Giác hơi, Kéo nắn cột sống cổ, Xoa bóp bấm huyệt.
- VOV. Bấm huyệt, châm cứu... cũng có thể bị tai biến nếu làm ở cơ sở không phép, 20/08/2024. vov.vn
- Sở Y tế TP.HCM. Cổng tra cứu hành nghề y dược. tracuu.medinet.org.vn
- NHS (Anh). Chiropractic and osteopathy. nhs.uk
Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế việc khám và điều trị của bác sĩ.